خانه / مذهبی / روز دحوالارض چه روزی است؟

روز دحوالارض چه روزی است؟

به گزارش بدانید ها، روز بیست و پنجم ماه ذیقعده در تقویم اسلامی،روز دحوالارض نام دارد. واژه ی (دَحوْ) در لغت،به معنای بسط و گسترش می باشد. گرچه برخی از مفسران نیز،این کلمه را به معنی تکان دادن و خارج کردن چیزی(از جای اصلی اش) می دانند.

گسترش زمین

حقیقت دحوالارض آن است که در ابتدای خلقت، تمام سطح زمین را آب ها پوشانده بودند. این آب ها ناشی از باران های بسیار شدید و سیلابی ابتدایی بودند. سپس این آبها در گودال های زمین فرو رفته و مطابق روایات ابتدا مکه و زمین مقدس کعبه و بعد سایر خشکی ها سر از آب بیرون آوردند که روز به روز گسترده تر شدند. لذا بعدها مکه را به نام ام القرا یعنی مادر آبادی ها نیز می شناختند.

از طرفی دیگر، سطح زمین در ابتدای به وجود آمدنش، به صورت بسیار ناهموار و دارای پستی و بلندی ها و شیب های تند بود و به هیچ وجه قابلیت سکونت انسان را نداشت. تا اینکه در نتیجه ی این باران های سیلابی، ناهمواری های زمین شسته شدند و دره های باز و زمین های هموار و مسطح ایجاد شدند و زمین برای سکونت و زندگی و کشاورزی بشر مهیا گردید.این جریان و گسترده شدن، در فرهنگ اسلامی دحوالارض نام دارد.


بیشتر بخوانید:

  • تاریخچه شرکت کیا
  • احادیث و آیاتی درباره ی علم
  • آداب و روش استخاره با قرآن
  • آب سنگین چیست؟
  • کیک زرد چیست؟

دحوالارض در آیات قرآن

در قرآن کریم مستقیما به موضوع دحوالارض اشاره شده است. خداوند در آیه ۳۰ سوره نازعات می فرماید:

{ وَالاَرضَ بَعدَ ذَلِکَ دَحَاهَا }

«و زمین را پس از آن (آفرینش آسمان و زمین) گسترش داد».

بر پایه نظر بیشتر مفسران، منظور از «دَحاها» در این آیه، همان دحوالارض است.

فضیلت و اعمال دحوالارض

شب بیست و پنجم

شب دحوالارض است و از لیالی شریفه است که رحمت خدا در آن نازل می شود و قیام به عبادت در آن اجر بسیار دارد. از حسن بن علی وَشّا روایتی است که گفت:

من کودک بودم که با پدرم در خدمت امام رضا(ع) شام خوردیم در شب ۲۵ ماه ذیقعده، پس فرمودند که امشب حضرت ابراهیم (ع) و حضرت عیسی (ع) متولد شده اند و زمین از زیر کعبه پهن شده است. پس هرکه روزش را روزه بدارد چنان است که شصت ماه را روزه باشد و به روایت دیگر است که فرمود در این روز حضرت قائم(ع) قیام خواهد نمود.

روز بیست و پنجم

روز دحوالارض است و یکی از آن چهار روز است که در تمام سال به فضیلت روزه ممتاز است و در روایتی روزه اش مثل روزه هفتاد سال است و هرکه این روز را روزه بدارد و شبش را به عبادت به سر اورد، از برای او عبادت صدسال نوشته شود.

برای روزه دار در این روز هرچه در میان آسمان و زمین است، استغفار کند و این روزی است که رحمت خدا در آن منتشر گردیده و برای عبادت و اجتماع به ذکر خدا در این روز اجر و پاداشی بسیار است.

برای این روز به غیر از روزه، عبادت و ذکر و غسل؛ دوعمل دیگر نیز وارد است که عبارتند از:

اول:

مستحب است در ابتدای روز، هنگام سپیده دم که آفتاب کمی بلند شد دو رکعت نماز به جای آورد و در هر رکعت بعد از سوره حمد پنج مرتبه سوره شمس را بخواند و بعد از سلام نماز بگوید:

لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّهَ إِلّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ 

جنبش و نیروئی نیست، مگر بر خداوند والا و بزرگ

سپس این دعا را بخواند:

یَا مُقِیلَ الْعَثَرَاتِ أَقِلْنِی عَثْرَتِی یَا مُجِیبَ الدَّعَوَاتِ أَجِبْ دَعْوَتِی یَا سَامِعَ الْأَصْوَاتِ اِسْمَعْ صَوْتِی وَ ارْحَمْنِی وَ تَجَاوَزْ عَنْ سَیِّئَاتِی وَ مَا عِنْدِی یَا ذَا الْجَلالِ وَ الْإِکْرَامِ.

ای نادیده‏ گیر لغزشها، نادیده‏ گیر لغزشم را،ای اجابت کننده دعاها،اجابت کن دعایم را،ای شنوای صداها، بشنو صدایم را،و به‏ من رحم کن،و از گناهانم و آنچه بدی دارم درگذر،ای صاحب جلال و بزرگواری.


بیشتر بخوانید :


دوم آنکه:

این دعا را که شیخ طوسی در مصباح فرموده است که خواندنش مستحب است، بخواند:

اللَّهُمَّ دَاحِی الْکَعْبَهِ وَ فَالِقَ الْحَبَّهِ وَ صَارِفَ اللَّزْبَهِ وَ کَاشِفَ کُلِّ کُرْبَهٍ أَسْأَلُکَ فِی هَذَا الْیوْمِ مِنْ أَیامِکَ الَّتِی أَعْظَمْتَ حَقَّهَا وَ أَقْدَمْتَ سَبْقَهَا وَ جَعَلْتَهَا عِنْدَ الْمُؤْمِنِینَ وَدِیعَهً وَ إِلَیکَ ذَرِیعَهً وَ بِرَحْمَتِکَ الْوَسِیعَهِ أَنْ تُصَلِّی عَلَی مُحَمَّدٍ

خدایا ای گستراننده کعبه و شکافنده دانه و برگیرنده سختی و برطرف کننده هر گرفتاری،از تو می‏خواهم‏ در این روز از روز هایت، که حقش را بزرگ گرداندی و سبقتش را پیش انداختی و آن را نزد اهل ایمان، امانت و به سوی خود وسیله قرار دادی و به رحمت گسترده‏ات، که بر محمد درود فرستی،

عَبْدِکَ الْمُنْتَجَبِ فِی الْمِیثَاقِ الْقَرِیبِ یوْمَ التَّلاقِ فَاتِقِ کُلِّ رَتْقٍ وَ دَاعٍ إِلَی کُلِّ حَقٍّ وَ عَلَی أَهْلِ بَیتِهِ الْأَطْهَارِ الْهُدَاهِ الْمَنَارِ دَعَائِمِ الْجَبَّارِ وَ وُلاهِ الْجَنَّهِ وَ النَّارِ وَ أَعْطِنَا فِی یوْمِنَا هَذَا مِنْ عَطَائِکَ الْمَخْزُونِ غَیرَ مَقْطُوعٍ وَ لا مَمْنُوعٍ [مَمْنُونٍ] تَجْمَعُ لَنَا بِهِ التَّوْبَهَ وَ حُسْنَ الْأَوْبَهِ،

آن بنده برگزیده‏ات‏ در پیمان نزدیک، روز دیدار، شکافنده هر امر بسته و دعوت کننده به حق و بر اهل بیت پاکش‏ آن راهنمایان و روشن‏کنندگان راه حق، ستونهای جبار و متولیان بهشت و دوزخ،و عطا کن به ما از عطای در خزانه‏ات که نه بریده شود و نه منع گردد، تا به وسیله آن توبه و بازگشت خوبی برای ما فراهم نمایی

یا خَیرَ مَدْعُوٍّ وَ أَکْرَمَ مَرْجُوٍّ یا کَفِی یا وَفِی یا مَنْ لُطْفُهُ خَفِی الْطُفْ لِی بِلُطْفِکَ وَ أَسْعِدْنِی بِعَفْوِکَ وَ أَیدْنِی بِنَصْرِکَ وَ لا تُنْسِنِی کَرِیمَ ذِکْرِکَ بِوُلاهِ أَمْرِکَ وَ حَفَظَهِ سِرِّکَ

ای بهترین خوانده شده و کریم‏ ترین امید شده، ای کفایت کننده، ای وفادار، ای آن‏که لطفش پنهانی است، به لطفت به من لطف کن، و به‏ عفوت خوشبختم نما و به یاری‏ات تأییدم فرما و از ذکر کریمانه‏ات فراموشم مکن به حق متولیان امرت و نگهبانان‏ رازت

وَ احْفَظْنِی مِنْ شَوَائِبِ الدَّهْرِ إِلَی یوْمِ الْحَشْرِ وَ النَّشْرِ وَ أَشْهِدْنِی أَوْلِیاءَکَ عِنْدَ خُرُوجِ نَفْسِی وَ حُلُولِ رَمْسِی وَ انْقِطَاعِ عَمَلِی وَ انْقِضَاءِ أَجَلِی اللَّهُمَّ وَ اذْکُرْنِی عَلَی طُولِ الْبِلَی إِذَا حَلَلْتُ بَینَ أَطْبَاقِ الثَّرَی وَ نَسِینِی النَّاسُونَ مِنَ الْوَرَی وَ أَحْلِلْنِی دَارَ الْمُقَامَهِ وَ بَوِّئْنِی مَنْزِلَ الْکَرَامَهِ،

و از گرفتاریهای روزگار تا روز قیامت و برانگیخته‏شدن حفظم کن‏ هنگام بیرون آمدن جانم و فرو رفتن در قبرم و تمام شدن کارم و سپری شدن عمرم، اولیایت را به بالینم حاضر کن، خدایا یادم کن، بر طول پوسیدگی، زمانی‏که در میان توده‏های خاک فرود آیم و فراموش‏کنندگان از مردم فراموشم کنند و در خانه اقامت فرودم آر و در منزل کرامت جایم ده،

وَ اجْعَلْنِی مِنْ مُرَافِقِی أَوْلِیائِکَ وَ أَهْلِ اجْتِبَائِکَ وَ اصطِفَائِکَ وَ بَارِکْ لِی فِی لِقَائِکَ وَ ارْزُقْنِی حُسْنَ الْعَمَلِ قَبْلَ حُلُولِ الْأَجَلِ بَرِیئا مِنَ الزَّلَلِ وَ سُوءِ الْخَطَلِ اللَّهُمَّ وَ أَوْرِدْنِی حَوْضَ نَبِیکَ مُحَمَّدٍ صَلَّی اللَّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ اسْقِنِی مِنْهُ مَشْرَبا رَوِیا سَائِغا هَنِیئا لا أَظْمَأُ بَعْدَهُ وَ لا أُحَلَّأُ وِرْدَهُ وَ لا عَنْهُ أُذَادُ وَ اجْعَلْهُ لِی خَیرَ زَادٍ وَ أَوْفَی مِیعَادٍ یوْمَ یقُومُ الْأَشْهَاد

و از دوستان اولیایت و برگزیدگان و خالصان درگاهت قرارم‏ ده و دیدارت را بر من مبارک گردان و پیش از فرا رسیدن پایان عمرم حسن عمل روزی‏ام فرما، درحالی‏که پاک از لغزش ها و گفتار بی‏پایه و منطق تباه باشم خدایا مرا به حوض پیامبرت محمّد (درود خدا بر او و خاندانش) وارد کن و از آن به من بنوشان، نوشاندنی سیراب کننده، روان و گوارا، که پس از آن هرگز تشنه نشوم و از ورود به آن طرد نگردم و از آن‏ منع نشوم و آن را قرار ده برایم بهترین توشه و کامل ترین وعده‏گاه، روزی که گواهان بپا می‏خیزند،

اللَّهُمَّ وَ الْعَنْ جَبَابِرَهَ الْأَوَّلِینَ وَ الْآخِرِینَ وَ بِحُقُوقِ [لِحُقُوقِ] أَوْلِیائِکَ الْمُسْتَأْثِرِینَ اللَّهُمَّ وَ اقْصِمْ دَعَائِمَهُمْ وَ أَهْلِکْ أَشْیاعَهُمْ وَ عَامِلَهُمْ وَ عَجِّلْ مَهَالِکَهُمْ وَ اسْلُبْهُمْ مَمَالِکَهُمْ وَ ضَیقْ عَلَیهِمْ مَسَالِکَهُمْ وَ الْعَنْ مُسَاهِمَهُمْ وَ مُشَارِکَهُمْ

خدایا لعنت کن گردنکشان‏ گذشته و آینده را، هم آنان‏که حقوق اولیایت را به ناحق به خود اختصاص دادند، خدایا پایه‏ هایشان را بشکن و پیروان و عمالشان را نابود ساز، زمینه‏های هلاکتشان را به زودی فراهم فرما و کشور هایشان را از دستشان بگیر و راه هایشان را بر آنان تنگ کن و بر آنان‏که با آنان سهیم و شریکند لعنت فرست

اللَّهُمَّ وَ عَجِّلْ فَرَجَ أَوْلِیائِکَ وَ ارْدُدْ عَلَیهِمْ مَظَالِمَهُمْ وَ أَظْهِرْ بِالْحَقِّ قَائِمَهُمْ وَ اجْعَلْهُ لِدِینِکَ مُنْتَصِرا وَ بِأَمْرِکَ فِی أَعْدَائِکَ مُؤْتَمِرا اللَّهُمَّ احْفُفْهُ بِمَلائِکَهِ النَّصْرِ وَ بِمَا أَلْقَیتَ إِلَیهِ مِنَ الْأَمْرِ فِی لَیلَهِ الْقَدْرِ مُنْتَقِما لَکَ حَتَّی تَرضَی وَ یعُودَ دِینُکَ بِهِ وَ عَلَی یدَیهِ جَدِیدا غَضّا وَ یمْحَضَ الْحَقَّ مَحْضا وَ یرْفِضَ الْبَاطِلَ رَفْضا

خدایا در فرج دوستانت شتاب کن و حقوق تاراج رفته آنان را به آنان بازگردان و قائم آنان را به حق، آشکار کن و او را یاری‏رسان دینت بدار و درباره دشمنانت فرمانده به فرمانت قرار ده، خدایا همواره فرشتگان پیروزی را گرداگرد او بدار و به آن دستوری که در شب قدر به او القا کردی، او را انتقام‏گیرنده خویش‏ قرار ده، تا جایی‏که خشنود شوی و دینت به وسیله او و به دست او به گونه‏ای نو و تازه بازگردد و حق به طور کامل ناب شود و باطل به صورت‏ همه جانبه به دور افکنده شود

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَیهِ وَ عَلَی جَمِیعِ آبَائِهِ وَ اجْعَلْنَا مِنْ صَحْبِهِ وَ أُسْرَتِهِ وَ ابْعَثْنَا فِی کَرَّتِهِ حَتَّی نَکُونَ فِی زَمَانِهِ مِنْ أَعْوَانِهِ اللَّهُمَّ أَدْرِکْ بِنَا قِیامَهُ وَ أَشْهِدْنَا أَیامَهُ وَ صَلِّ عَلَیهِ [عَلَی مُحَمَّدٍ] وَ ارْدُد إِلَینَا سَلامَهُ وَ السَّلامُ عَلَیهِ [عَلَیهِمْ] وَ رَحْمَهُ اللَّهِ وَ بَرَکَاتُهُ.

خدایا بر او و همه پدرانش درود فرست و ما را از همنشینان و خاندانش قرار بده و در زمان بازگشتش ما را برانگیز، تا در دوران او در شمار یارانش باشیم
خدایا درک قیامش را روزی ما کن و در روزگارش ما را حاضر کن و بر او درود فرست و سلام او را به ما باز رسان، درود و رحمت خدا و برکاتش بر او باد.

روایت حضرت علی(ع)

نقل شده است که در روایتی، امیرالمؤمنین حضرت علی(ع) در باب اهمیت این روز می فرمایند: « اول رحمتی که از آسمان بر زمین نازل شد، در روز بیست و پنجم ذیقعده بوده است؛ پس اگر کسی آن روز را روزه بگیرد و آن شب را به عبادت پردازد، پاداش عبادت صد سال را دارد».

همچنین باز فرموده اند: «در آن روز اگر گروهی به ذکر خدا مشغول شوند، خداوند حاجتشان را پیش از آنکه متفرق شوند برآورده می سازد؛ خداوند در این روز هزار هزار رحمت نازل می کند که قسمتی از آن شامل کسانی است که جمع گردند و به یاد و ذکر خدا بپردازند و روزش را روزه بدارند و شب آن را عبادت کنند».

منبع:

مفاتیح الجنان-تألیف شیخ عباس قمی

درباره‌ی سینا بهاروند

سینا بهاروند هستم.متولد بهمن ماه ۱۳۸۲ در خرم آباد. هم اکنون در شهر همدان سکونت دارم. امیدوارم که بتوانم در این سایت به افزایش دانش و اطلاعات شما عزیزان کمک کنم. (از این که ما را دنبال می کنید متشکریم)

حتما ببینید

آداب و روش استخاره با قرآن

در برخی از امور زندگی انسان ها در انجام امور زندگی خود دچار تردید و …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *